EMC SRDF (Symmetrix Remote Data Facility) kurumsal seviyede veri çoğaltma (senkornizasyon) olağanüstü durumdan kurtarma (DR), yüksek erişilebilirlik (HA) ve kesintisiz iş sürekliliği sağlayan sofistike bir veri koruma çözümüdür.
Bu sistem ile farklı sitelerdeki mantıksal aygıtları çiftler hâlinde eşleştirerek (device pairs) çalışır. Her cihazın (R1, R2, R11, R21, R22) kendine has rolü ve mimari işlevi vardır.
SRDF Device Pair Nedir?
SRDF’de bir device pair birbirine SRDF link’leriyle bağlı iki mantıksal aygıttan oluşur.
- Biri kaynak (source) dizide yer alır (R1),
- Diğeri hedef (target) dizide yer alır (R2).
R1 ve R2 Cihazları
R1 (Primary Device)
- Üretim ortamındaki dizide yer alır (Site A gibi).
- Uygulama sunucusunun Read/Write erişimi vardır.
- Tüm yazma işlemleri buraya yapılır ve SRDF link’leriyle otomatik olarak R2’ye çoğaltılır.
R2 (Secondary Device)
- Uzak sitedeki hedef dizide yer alır (örneğin Site B).
- Read Only (Write Disabled) erişime sahiptir.
- Replike veriyi pasif olarak barındırır.
Tipik senaryoda:
- Aktif üretim host’u → R1’e Read/Write ile bağlanır.
- Opsiyonel uzak host → R2’ye sadece okuma yapabilir.
SRDF senkron modda R2 cihazı Read Only olabilir bu da bazı senaryolarda okuma yükünü dengelemek için kullanılır. Asenkron modda genellikle erişim tamamen engellenir.
R11 Cihazları – Dual Target Topolojisi
R11 aynı anda iki farklı R2 cihazına veri yazabilen özel bir R1 cihaz türüdür.
Yani:
- R11 → R2 (Site B)
- R11 → R2 (Site C)
Bu mimari 3 site’lı eşzamanlı (concurrent) yapılandırmalarda kritik öneme sahiptir.
SRDF/Metro veya büyük kurumsal veri merkezlerinde “veri birden fazla lokasyonda aktif olarak bulunsun” istenen senaryolar için idealdir.
Avantajı: Her iki hedef site de aktif kalabilir ve failover (geçiş) süresi neredeyse sıfırlanır.
R21 Cihazları – Zincirleme (Cascaded) Yapı
R21 cihazı hem R2 hem R1 işlevini aynı anda üstlenebilen hibrit bir cihazdır:
- R2 olarak: R1’den veri alır (senkron).
- R1 olarak: Aldığı veriyi başka bir R2’ye yollar (asenkron).
Bu modelde tipik topoloji:
- Site A (R1) → Site B (R21) → Site C (R2)
Senaryo: Global şirketlerde örneğin Almanya’daki üretim sisteminin hem Londra’daki hem de ABD’deki veri merkezlerine kopyalanması gibi.
R21 cihazları bazı sistemlerde “diskless” olarak yapılandırılabilir. Yani sadece bellek (cache) üzerinden veri iletimi yapar, fiziksel disk içermez. Bu da gecikmeleri azaltır ama yalnızca “thick device” destekleyen sistemlerde mümkündür (örneğin PowerMaxOS hariç).
R22 Cihazları – Star Yapılarda Yıldız Cihazlar
R22 cihazları, iki farklı R1 cihazına bağlı tek bir hedef cihaz gibi davranır ama yalnızca biri aktif olabilir:
- R1-A → R22 (aktif)
- R1-B → R22 (pasif)
Bu cihazlar genellikle SRDF/Star mimarisinde kullanılır:
Kullanım Modları:
- Cascaded STAR: Pasif bağlantılar hazırda bekler.
- Concurrent STAR: Her iki bağlantı da aktiftir, biri tercih edilir.
Avantajı: SRDF çiftlerini silmeden kurtarma (recovery) işlemlerini kolaylaştırır. Failover/failback işlemleri hızlıdır.
Not: Bu mimari, sistemlerin jeopolitik olarak farklı bölgelerde yedekli olmasını sağlar. Örneğin İstanbul-Ankara-Frankfurt arasında bir STAR yapılandırması yapılabilir.
Cascaded STAR ve Concurrent STAR Yapılarının Açıklamalı Diyagramı
1. Cascaded STAR
- Site A → R11 (kaynak)
- Site B → R21 (ara hedef, aktif)
- Site C → R2 (pasif hedef)
- SRDF/S bağlantısı: Site A → Site B
- SRDF/A bağlantısı: Site B → Site C
- Site A ↔ Site C arasındaki bağlantı inaktif
2. Concurrent STAR
- Site A → R11 (kaynak)
- Site B → R21 (hedef)
- Site C → R2 (hedef)
- SRDF/A bağlantısı: Site A → Site B ve Site A → Site C
- Her iki hedef de aynı anda veri alır (aktif bağlantılar)
Kapsayıcı Karşılaştırma Tablosu
| Cihaz Türü | Rolü | Kullanım Senaryosu | Erişim Türü | Öne Çıkan Özellik |
|---|---|---|---|---|
| R1 | Primary | Tüm temel SRDF çiftleri | Read/Write | Üretim yazmaları burada yapılır |
| R2 | Secondary | Temel hedef aygıt | Read Only | Felaket kurtarma için yedek |
| R11 | R1 | 3 site eşzamanlı yapı | Read/Write | İki R2’ye eşzamanlı yazma |
| R21 | R2 + R1 | Kademeli zincirleme | Diskless olabilir | Veri hem alır hem iletir |
| R22 | Shared R2 | SRDF/Star yapıları | Read Only | İki R1 ile çalışabilir, biri aktif |
